Erişim Kontrolü (Access Control)
Kimin hangi kaynağa, hangi koşulda erişebileceğini belirleyen ve uygulayan güvenlik mekanizması.
Erişim kontrolü↗ (access control), kimin hangi kaynağa, hangi koşullarda ve hangi işlemler için erişebileceğini belirleyen ve bu kuralları uygulayan güvenlik mekanizmasıdır. Güvenliğin en temel yapı taşlarından biridir; verilere ve sistemlere yalnızca yetkili kişilerin ulaşmasını sağlar.
İki adımı birleştirerek çalışır: kimlik doğrulama↗ (kim olduğunuzun teyidi) ve yetkilendirme↗ (neye erişebileceğinizin belirlenmesi). Bu kuralların nasıl tanımlandığına göre farklı modeller vardır: rol tabanlı erişim (RBAC, yetkiler role göre verilir), özellik tabanlı erişim (ABAC, bağlam ve niteliklere göre) ve zorunlu/isteğe bağlı erişim kontrolü gibi.
Erişim kontrolünün etkinliği, büyük ölçüde en az yetki ilkesiyle uygulanmasına bağlıdır: her kullanıcıya yalnızca işini yapmaya yetecek kadar erişim verilir. Böylece bir hesap ele geçirilse veya kötüye kullanılsa bile, saldırganın ulaşabileceği alan ve verebileceği zarar baştan sınırlanmış olur.
Bu terimin geçtiği rehberler
Uygulama Güvenliği ve OWASP Top 10
Web uygulamalarındaki en yaygın açıklar ve savunmaları: enjeksiyon, bozuk erişim kontrolü, kimlik doğrulama hataları ve güvenli geliştirme hattına (SAST/DAST) entegrasyon.
Kritik Altyapı Nedir ve Operatörlerin Siber Güvenlik Yükümlülükleri
Enerjiden sağlığa, finanstan ulaştırmaya: kritik altyapılar bir ülkenin can damarıdır. Türkiye’de belirlenen 15 kritik altyapı sektörü, yasal çerçeve (7545 sayılı Kanun) ve operatörlerin sorumlulukları.